ประวัติและความเป็นมา
คำขวัญประจำจังหวัด
"แหล่งถ่านหิน ถิ่นหอยเก่า เขาตระหง่าน ธารสวย รวยเกาะ เพาะปลูกปาล์ม งามหาดทราย ใต้ทะเลสวยสด มรกตอันดามัน สวรรค์เกาะพีพี"
จังหวัดกระบี่เป็นจังหวัดหนึ่งในภาคใต้ของประเทศไทย ตั้งอยู่ริมฝั่งทะเลอันดามัน มีประวัติความเป็นมายาวนานตั้งแต่สมัยก่อนประวัติศาสตร์ โดยพบหลักฐานทางโบราณคดี เช่น เครื่องมือหิน ภาพเขียนสี และแหล่งโบราณคดีตามถ้ำและเพิงผาในหลายพื้นที่ สะท้อนให้เห็นว่าบริเวณนี้เคยเป็นที่อยู่อาศัยของมนุษย์มาแล้วหลายพันปี
ที่มาของชื่อ “กระบี่”
ชื่อ “กระบี่” มีข้อสันนิษฐานหลายแนวทาง แนวคิดที่แพร่หลายคือ มาจากคำว่า “กระบี่” ซึ่งหมายถึงอาวุธชนิดหนึ่ง โดยมีตำนานเล่าว่า พบกระบี่โบราณเล่มหนึ่งถูกขุดพบในพื้นที่ ต่อมาจึงนำมาใช้เป็นสัญลักษณ์ของเมือง อีกแนวคิดหนึ่งเชื่อว่ามาจากคำในภาษามลายูหรือภาษาท้องถิ่นที่เพี้ยนเสียงมาในภายหลัง
กระบี่ในอดีต
ในอดีตพื้นที่จังหวัดกระบี่เคยเป็นส่วนหนึ่งของเมืองนครศรีธรรมราช และเป็นชุมชนชายฝั่งที่มีความสำคัญด้านการค้าทางทะเล โดยเฉพาะการติดต่อค้าขายกับชุมชนในแถบคาบสมุทรมลายูและดินแดนใกล้เคียง มีผู้คนหลายเชื้อชาติ เช่น ไทย จีน มลายู เข้ามาตั้งถิ่นฐาน ทำให้เกิดความหลากหลายทางวัฒนธรรม
ต่อมาในสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น กระบี่เริ่มมีบทบาทเป็นแหล่งทรัพยากรธรรมชาติที่สำคัญ โดยเฉพาะป่าไม้ดีบุก และการทำเกษตรกรรมชายฝั่ง เช่น การทำสวนมะพร้าว สวนยางพารา
การยกฐานะเป็นจังหวัด
ในปี พ.ศ. 2415 (รัชกาลที่ 5) กระบี่ได้รับการยกฐานะจากเมืองขึ้นของนครศรีธรรมราชเป็นเมืองเอก และต่อมาได้รับการจัดตั้งเป็นจังหวัดอย่างเป็นทางการ มีการจัดระเบียบการปกครองแบบมณฑลเทศาภิบาล ส่งผลให้โครงสร้างการบริหารราชการมีความชัดเจนมากขึ้น
กระบี่ในปัจจุบัน
ปัจจุบันจังหวัดกระบี่เป็นจังหวัดท่องเที่ยวที่มีชื่อเสียงระดับนานาชาติ มีทรัพยากรธรรมชาติที่โดดเด่น ทั้งภูเขาหินปูน ทะเล เกาะน้อยใหญ่ ชายหาด และป่าชายเลน ควบคู่กับวิถีชีวิตชุมชนที่เรียบง่ายและวัฒนธรรมท้องถิ่นอันเป็นเอกลักษณ์
เศรษฐกิจของจังหวัดกระบี่ในปัจจุบันพึ่งพาการท่องเที่ยว การเกษตร (โดยเฉพาะยางพาราและปาล์มน้ำมัน) และการประมง เป็นหลัก พร้อมทั้งมีการพัฒนาเมืองและโครงสร้างพื้นฐานเพื่อรองรับการเติบโตอย่างยั่งยืน